Thuật toán EdgeRank: Khái niệm cơ bản

Hằng ngày vào Facebook để cập nhật tin tức từ bạn bè của mình không ai là không đối diện với trang News Feed. Đây là nơi cập nhật những thông tin chia sẻ từ bạn bè của chúng ta và cũng như Google, Facebook sẽ chọn lọc những Feed nào thật sự “ý nghĩa” với bạn để show lên trước nhất. Ồ ! Vậy làm sao cỗ máy này biết điều gì là “ý nghĩa” với chúng ta để show lên ? Đó chính là nhờ thuật toán “FaceRank”

Top News là tab được áp dụng bộ lọc theo thuật toán EndgeRanks.

Most Recent là tab updates real time của Facebook.

Nói thiệt là cái tên “FaceRank” là do mình chế thui, chứ thực ra thuật toán này có tên là Edge Rank  hì hì. Khác với Page Rank bí ẩn của Google, Facebook lại phần nào công khai những logic tính toán trong việc quyết định nội dung nào “hay ho” để show lên đầu tiên (tại hội nghị f8 – “f8 conference” dành cho các nhà phát triển). Thuật toán này được áp dụng cho cả hai đối tượng là profile và fan page. Vì vậy nếu hiểu rõ công thức này, bạn có thể trở thành “ngôi sao” trên Facebook !

Ok ! Giới thiệu nhiều quá, mình không câu giờ nữa, đây là bộ mặt của công thức Edge Rank:

Nhìn xong đuối luôn hen hehe !  Mình vốn không xuất sắc môn tóan nên thoạt đầu nhìn vào cũng bị choáng. Trước khi tìm hiểu công thức này, chúng ta cần nắm một số thuật ngữ cơ bản:

• Post và Status Updates được xem là những nội dung chia sẻ.
• Comment, like, tag, share…được gọi là những tương tác và trong thuật toán này Facebook đặt cho nó cái tên là “Edge” (độ sắc bén). Như vậy Edge Rank theo có thể dịch ra một cách trần trụi là “ Mức độ sắc sảo của nội dung” hay một cách bóng gió là ” social value của bạn”

Có 3 yếu tố cơ bản và quan trọng trong công thức này đó là:

1. Affinity (Score): Điểm số lôi cuốn
2. Weight: Trọng số tương tác
3. Time/Recency(Score): Tốc độ “ôi thiu” 

Chúng ta cùng mổ xẻ từng yếu tố này nhé:

1. Affinity Score (Điểm số lôi cuốn):

Con số này mô tả sự khắng khít trong mối quan hệ giữa bạn và những người tương tác với nội dung chia sẻ của bạn tại Profile hoặc Fan Page. Những người thường xuyên comment, like, tag, hoặc share lại những nội dung của bạn sẽ có điểm số cao hơn những người ít ghé thăm và tương tác với nội dung bạn post.

Vậy ta có thể rút ra được điều gì từ yếu tố này: Hãy tạo ra và chia sẻ những nội dung thu hút nhiều đối tượng bạn bè/fan. Những post thu hút sự chú ý và tương tác của nhiều bạn bè và đối tượng sẽ tốt hơn là chỉ tạo ra những cuộc đối thoại giữa một hai người bạn. Muốn làm được điều này, bạn phải sáng tạo và linh động hơn trong nội dung chia sẻ. Bạn có thể share một Quiz mình vừa làm xong, post một câu hỏi nóng hay tạo một poll để chưng cầu ý kiến chẳng hạn… Khi đó Wall của bạn sẽ rôm rả , nhiều màu sắc  và dĩ nhiên là “chỉ số tín dụng” hay “chỉ số lôi cuốn” của bạn sẽ tăng lên rất nhiều. Kết quả sau cùng tần suất xuất hiện của bạn tại “News Feed” của bạn bè sẽ cao hơn.

“Cơm thêm”: Bạn cũng nên thường xuyên viếng thăm những người bạn trong list của mình và comment, like những gì bạn quan tâm hoặc post tặng lên wall của họ một bài hát hay chẳng hạn thích chứ không nên chỉ “tự kỉ” một mình.

2. Weight (trọng số tương tác):

Mỗi nội dung bạn post đều được đánh giá theo một thang điểm dựa trên số lượng comment và like mà nó nhận được. Dĩ nhiên một nội dung có khoảng 15 comment và 20 likes thì chắc chắn phải có trọng số lớn hơn những post không có comment hoặc likes nào rồi.

 

Lượng Comment và Like facebook khủng khiếp >.<

Vậy điều này có ý nghĩa thế nào với chúng ta ? Đó là hãy tạo ra những nội dung thật “ngon” tựa những bông hoa sặc sỡ thu hút ong bướm. Hãy chia sẻ những nội dung khiến friend và fan của bạn phải chịu nhấc tay lên để comment, like hoặc share. Nội dung của bạn có thể mang tính giải trí, cung cấp thông tin, kiến thức hữu ích, hoặc đơn giản là hãy sang wall của bạn bè hỏi thăm hoặc cảm ơn họ vì một điều gì đó ( dĩ nhiên là nên thật lòng hehe). Điều quan trọng là bạn phải nắm và hiểu được thị hiếu các friend và fan của. Hãy làm cho wall hoặc page của bạn trở thành một nơi mang lại nhiều giá trị cho bạn bè và fan thì bạn sẽ càng có nhiều feedback và dĩ nhiên “rank” của bạn cũng sẽ cao hơn.

“Cơm thêm”: Hãy tạo ra các friend list theo từng sở thích và thị hiếu của họ. Việc này giống như bạn đang phân khúc người dùng vậy đó. Mặc dù công việc này sẽ mất thời gian nhưng sẽ rất tiện lợi cho bạn sau này.

3. Recency (Tốc độ “ôi thiu”):

Hehe, nghe cụm từ “tôc độ ôi thiu” là thấy bốc mùi rồi phải không mọi người. Chỉ số này phản ánh khoảng thời gian tính từ khi các tương tác xuất hiện ở nội dung cho tới thời điểm hiện tại. Ví dụ như comment đầu tiên của một nội dung mà bạn chia sẻ xuất hiện cách đây 42 tiếng đồng hồ và hầu hết các comment khác thì đều xuất hiện cách đây 18 tiếng. Nghe vẫn khó hiểu đúng không ? Thực ra chỉ số này muốn đánh giá chất lượng nội dung mà bạn chia sẻ. Mỗi nội dung vừa được tạo cũng giống như những món ăn nóng sốt, nếu nó không được “tiêu thụ” thì sẽ ôi thiu rất nhanh. Vì vậy nếu như trong profile của bạn lưu trữ quá nhiều đồ ăn bốc mùi thì rank của bạn sẽ tụt ngay. Facebook chỉ chọn lọc và đưa vào News Feed những món ăn “ngon” đúng theo nghĩa “Feed” của nó

Vì thế bạn đừng cố gắng nhồi nhét lên wall của mình một lúc quá nhiều thứ, người xem sẽ bội thực và khả năng họ thấy và tương tác với nội dung của bạn sẽ thấp đi, đồng nghĩa với việc “món ăn” đó sẽ bị “ôi thiu”. Đừng chạy theo số lượng mà hãy lập một chu kì posting như 1 hoặc 2 lần 1 ngày và cách khoảng để mỗi nội dung đưa lên đều được bạn bè của bạn tiêu thụ mạnh mẽ và triệt để. Một đầu “bếp giỏi” luôn nắm rõ khẩu vị của thực khách và những gì họ làm ra luôn được chén sạch bách

“Cơm thêm”: bạn hãy chọn thời điểm để post. Nếu bạn post lúc mọi người đã say giấc thì chắc chắn sẽ không hiệu quả bằng lúc mà bạn bè đang xôm tụ trên Facebook.

Đón đầu các đỉnh sóng tại các thời điểm có nhiều người dùng đang online (Click để xem hình lớn)

Như vậy mục tiêu của chúng ta làm làm cho phép tính trên có giá trị càng cao càng tốt. Ví dụ bạn là firend của Shui Lian và bé Shui có hơn 2000 friend. Facebook sẽ xếp hạng rank của hơn 2000 đối tượng này và chỉ chọn những đối tượng có rank cao nhất để show lên trong News Feed của bé Shui. Vì thế, thứ hạng cao hay không sẽ ảnh hưởng đến “khả năng show hàng” của bạn

Chắc chắn Facebook không thể tiết lộ chi tiết về thang điểm đánh giá của mình nhưng nắm được công thức trên cũng đủ để bạn hiểu làm thế nào để trờ thành “Miss Ngôi Sao” trên Facebook phải không nào ? 

(Theo Mr Thắng@mrthang.net)